12.1.16

Wyzwanie grudniowe

Żeby formalności stało się zadość, to, co się zaczęło, trzeba też zakończyć. I jak wyzwanie listopadowe codziennej półgodzinnej nauki fińskiego zakończyło się sukcesem, poczuciem dumy i jakże sprawiedliwym zasłużeniem na Muminowy kubek, tak po grudniowym powinnam ten kubeczek chyba oddać ;) (ale nie oddam, bo kawa z niego smakuje lepiej, niż z wszystkich innych). 
Początek grudnia zapowiadał się jeszcze całkiem obiecująco, byłam wtedy jeszcze na fali listopadowego zwycięstwa. Im bliżej świąt, tym szybciej wyczerpywały się pokłady mojej systematyczności. Nie będę wszystkiego zwalać na leniwą atmosferę świąt i dni okołoświątecznych. Nie miałam nastroju do nauki i tyle. 

Zrobiłam sobie przerwę, która właściwie trwa do teraz. Przerywam ją czasem na napisanie maila, lekcje, czy ogólnie pojęte finolubne przeszukiwanie internetu. Jeden plus takiej przerwy jest taki, że zapomniałam o tym, jak bardzo nie lubiłam partitiivi monikko. Oswoiłam się z tym przypadkiem i chociaż nie znam wszystkich zasad na pamięć, to potrafię mniej więcej wykombinować, jak dane słowo w tej formie powinno wyglądać. Zwykle jestem blisko poprawnej odpowiedzi. Można powiedzieć, że już się z partitiivi monikko pogodziłam :)

Swoją drogą, gdyby moją naukę fińskiego przenieść na wykres, wyszłaby sinusoida. Są okresy wzmożonej systematyczności, a zaraz po nich przerwy, krótkie, długie, a nawet wieczne, po których zapominam mniej więcej połowę przerabianego ostatnio materiału. Ta jest zdecydowanie najkrótsza, bo w nowym tygodniu mam zamiar wrócić do bardziej systematycznej nauki. Nie wiem, czy uda mi się powtórzyć wynik z listopada, ale będę do niego dążyć. 

Niemniej jednak dziękuję Wam, że byliście ze mną także przy tym wyzwaniu. Mam nadzieję, że poszło Wam w grudniu lepiej, niż mi. Będziecie kontynuować? Oby!

11.1.16

PFZ: Kuka on sinun Tähtien sodan lempihahmosi?


Kuka = kto
on - 3. os. l. poj. czasownika olla - być = jest
sinun - genetiivi słowa sinä - ty = twój
Tähtien - genetiivi l.mn. tähti - gwiazda = gwiazd
sodan - genetiivi l. poj. sota - wojna = wojny; po fińsku Gwiezdne Wojny to Tähtien sota (czyli dosłownie "wojna gwiazd")
lempihahmosi = lempi - ulubiony, hahmo - bohater (w sensie "postać" - może być pozytywny lub negatywny; bohater w sensie pozytywnym - jak heros - to sankari), -si - sufiks dzierżawczy (twój).

Kto jest twoim ulubionym bohaterem Gwiezdnych Wojen?
Moim zdecydowanie Chewy!

Muuten, czyli przy okazji, najpopularniejsze cytaty z GW po fińsku, w tym "Minä olen isäsi", do poczytatnia tutaj :)

9.1.16

Pytania o przyczynę

Miksi?

Mistä syystä?
syy - powód (ale też: wina)
Syy tähän on... - powodem tego jest...

Minkä takia?
genetiivi + takia + suffiks posesywny = z powodu czegoś/kogoś
Tämän takia. Sinun takiasi.

Kenen puolesta? 
genetiivi + puolesta (+ ew. suffiks posesywny) = za kogoś
Tein sen sinun puolestasi. - Zrobiłam to za ciebie.

Mitä varten?
partitiivi + varten = dla czegoś/kogoś
Tein sen sinua varten - Zrobiłam to dla ciebie.

8.1.16

Co Gwiezdne Wojny mają wspólnego z Finlandią?!

A konkretnie, co wspólnego z Finlandią ma najnowszy epizod, The Force Awakens? 

1. Język kosmitów został stworzony przez fińską piosenkarkę Sarę Forsberg. Finka zyskała popularność dzięki serii filmików na YT poświęconym brzmieniom języków obcych. (czytaj więcej)



2. Dublerem Petera Mayhewa, odtwórcy Chewbacci, był fiński koszykarz Joonas Suotamo. Suotamo zastępował 71-letniego aktora w scenach wymagających większego wysiłku fizycznego. (czytaj więcej)

3. Jeden z głównych bohaterów ma na imię Finn ;) 


Olkoon Voima kanssasi!




7.1.16

Sposoby na zimę

Ostatnio docierają do mnie same mrożące krew w żyłach informacje na temat rekordów zimna notowanych ostatnio w fińskiej Laponii. Brr!

Gmina Muonio, gdzie osatnio odnotowano -40.7 stopnia! 

















Zamarzam na samą myśl, bo już przy obecnych zielonogórskich temperaturach sięgających około - 10 stopni, jest mi zdecydowanie za zimno. Zaczęłam się więc zastanawiać, jak oni sobie w tej Finlandii radzą? W końcu fińska zima musi być straszna. Nie dość, że termometry, jeśli nie zamarzły, często pokazują grubo ponad -25 stopni, to jeszcze te długie noce i ciągły niedobór słońca. Ja bym raczej tego nie zniosła, albo zniosłabym to bunkrując się w jakiejś saunie na całą zimę, kategorycznie odmawiając wyjścia na zewnątrz. Co innego Finowie. Oni, wiadomo, mają sisu, a poza tym, do takiego stanu rzeczy musieli przywyknąć. Życie w mroźnej Finlandii toczy się nawet przy rekordowych minusowych temperaturach. Ale, ale, jak oni to robią? :) Gdyby istniał jakiś poradnik przetrwania zimy (fińskiej i nie tylko), mógłby on wyglądać tak...



Ubierz się ciepło, pamiętaj o warstwach. Albo po prostu załóż wszystko, co masz w szafie :) Pamiętaj o czapce i rękawiczkach. Na buty załóż raki, żeby uchronić się przed poślizgami. Krótkie poradniki dla pań i (bardzo termo-odpornych) panów są do obejrzenia na Facebooku.

Jedz dobrze! W zimie potrzebujemy więcej energii, żeby przetrwać. Jedzenie powinno być sycące i rozgrzewające, a tutaj kilka przepisów na talviruoka. A, że warzyw mało, to witaminy i mikroelementy trzeba uzupełniać. Słońca też jak na lekarstwo, dlatego w północnej Europie suplementacja witaminy D to rzecz zupełnie standardowa.

Pij kawę, bo to napój popularny w Finlandii nie tylko zimą i pozwoli przetrwać ciemne, senne "dni".

Saunuj! Żeby się wygrzać i żeby się zahartować.

Łap endorfiny, ale te zdrowe, z ruchu! Popularne sporty zimowe - hokej, narty, snowboard, co kto woli. A dla tych, którzy lubią ciepełko, joga w saunie :)

Zadbaj o samochód, żeby nie utrudniać sobie życia, czyli odpowiednie ogumienie, zawsze naładowany akumulator i nagrzane rankiem auto gotowe do jazdy. O tym więcej informacji w jednym z odcinków Jazdy (nie) polskiej (prod. TvnTurbo).

Bądź widoczny na drodze, w końcu odblaski to fiński wynalazek. Przy okazji warto odnotować inne rozwiązanie drogowe, popularne także w Finlandii, które ułatwia pieszą komunikację w zimie - podgrzewane chodniki :) Eh, mieć takie w Polsce...

Polub zimę! Nie wierzę, że to piszę, bo ostatnio nie cierpię tej pory roku, ale uroku zimowym krajobrazom nie sposób odmówić. I reniferowe safari, polowanie na zorzę. Poza tym, gorąca czekolada z piankami nigdy nie smakuje tak dobrze, jak w zimie :) Przy okazji, ponoć taka prawdziwa gęsta gorąca czekolada w Finlandii nie jest bardzo znana. Uskomatonta!

PFZ: Hyytävä talvi tuli Lappiin.


Hyytävä - imiesłów od czasownika hyytää - mrozić, zamrażać = mrożąca
talvi = zima
tuli - 3. os. l. poj. w czasie przeszłym od czasownika tulla - przychodzić, nachodzić = nadeszła
Lappiin - illatiivi słowa Lappi - Laponia = do Laponii.

Mroźna zima nadeszła do Laponii.